Zoeken

De Tweede Sekse Voorbij

Never again is now // Down with transphobia

Tag

herstory

Throwback Thursday: Van Golven tot een Overstroming – Introductie tot het Verleden en Heden van het Feminisme

Welkom bij Throwback Thursday, waarbij we op donderdagen telkens terugblikken naar oudere teksten op deze blog die nieuwe aandacht verdienen. Vandaag is het artikel “Van Golven naar een Overstroming” aan de beurt dat bijna exact 7 jaar geleden werd gepubliceerd. Deze tekst heeft niks te maken met de recente overstromingen in België, maar hoopt inspiratie en kracht te geven aan de huidige feministische beweging die sinds kort begonnen is aan haar vierde golf. Om te streven naar een mooie feministische toekomst is het nodig om eerst te kijken naar ons verleden en te leren van onze geschiedenis en daar hoopt dit artikel aan bij te dragen. De tekst is ondertussen een veelgelezen klassieker geworden – zowel op deze blog, als in het eerste nummer van het Tweede Sekse Op Papier zine en in Engelse versie in het Same Heartbeats zine – en we graven hem graag nog eens voor jullie op. Veel leesplezier:

 

Van Golven naar een Overstroming: een Introductie tot het Verleden en Heden van het Feminisme

dolleminaskleur1webOne step forward, five steps back.
We tell the truth they turn up the laugh track.
Feminists we’re calling you.
Please report to the front desk.

Le Tigre “F.Y.R.” [1]

Wanneer we het hebben over de evolutie van het westers feminisme doorheen de tijd wordt er vaak gesproken over “golven”. Deze golven zijn bepaalde periodes met een verhoogde feministische strijd [2], die meestal de vorm van een massabeweging aanneemt. Tussen en na de golven is er een terugval van (zichtbaar) massa-activisme en een terugkeer naar meer conservatieve en patriarchale waarden waarbij feministische ideeën als onnodig, extreem, voorbij, belachelijk en/of uncool worden afgeschilderd. Dit noemt men een “backlash”[3]. Toch is spreken in golven en cycli ook problematisch, beperkend en simplistisch omdat het suggereert dat er tussen de golven geen feministes [4] actief waren, wat uiteraard onjuist is. Het denken in feministische golven is dus eerder een constructie om de maatschappelijke tendensen wat betreft vrouwenstrijd makkelijker te kunnen vatten, maar de realiteit is complexer.[5] Ook geldt deze beschrijving van feministische geschiedenis bijna uitsluitend voor westerse landen en kan de strijd voor vrouwenbevrijding in andere gebieden volledig anders (en niet gelijktijdig) verlopen, wat vaak vergeten of genegeerd wordt.

Doorgaan met het lezen van “Throwback Thursday: Van Golven tot een Overstroming – Introductie tot het Verleden en Heden van het Feminisme”

Leesvoer van en over Dolle Mina en Marie Mineur

Als je over feministes spreekt, denken veel mensen onmiddellijk aan Dolle Mina. Dolle Mina is waarschijnlijk de bekendste feministische groep die er aan de Nederlandstalige kant van België ooit heeft bestaan. In navolging van de Dolle Minagroepen in Nederland werden er begin jaren zeventig in verschillende steden in Vlaanderen en Brussel Dolle Minakernen opgericht (Antwerpen, Brussel, Oostende, Gent en Leuven). In Wallonië ontstonden er soortgelijke groepen, met de naam Marie Mineur, opgestart met hulp van de dolle mina’s. Dolle Mina is vooral gekend van hun ludieke, voor die tijd soms controversiële, acties. Maar ze publiceerden ook ledenbladen, brochures en een tijdschrift De Grote Kuis. Voor de eerste nationale Vrouwendag in 1972 schreven Marie Mineur, Dolle Mina en de Franstalige groep Front de la Libération de la Femme gezamenlijk aan het Rode Boekje van de Vrouw(en). Hierin werden theorie over vrouwenbevrijding en eisen rond vrouwenproblemen gemengd met persoonlijke verhalen van vrouwen. In de FRAGEN databank kan je Het Rode Boekje van de Vrouw(en) lezen en downloaden.

De meeste Dolle Minakernen hebben ondanks hun grote invloed en impact maar enkele jaren bestaan. Alleen Dolle Mina Gent is door blijven gaan tot in de jaren 1980. Ze sloten zich vanaf 1977 aan bij de Fem-socbeweging waar ook groepen zoals LeF (Links en Feministisch) en GROV (Groep Rooie Vrouwen) lid van waren. Dolle Mina Gent werkte ook mee aan het Fem-soc manifest. (Check de FRAGEN databank voor meer invloedrijke feministische publicaties uit België en andere landen.)

Doorgaan met het lezen van “Leesvoer van en over Dolle Mina en Marie Mineur”

Feministisch zine: Shape & Situate

Zines kunnen als zelfgepubliceerde low-budget magazines gezien worden, maar ze zijn ook zo veel meer. Er is een ontzettend grote artistieke en inhoudelijke vrijheid aangezien de zinemakerster volledig zelf bepaalt waarover ze schrijft/tekent en hoe wat leidt tot creaties die zelfs bij alternatieve media of radicaal linkse magazines niet mogelijk zijn.  Meer over zines kan je hier op deze blog lezen en ongetwijfeld ga ik er binnenkort nog meer over schrijven. Eenmaal een zinefreak, altijd een zinefreak, en aangezien ik met het zinevirus besmet ben, is er geen ontkomen meer aan!

Wat ik bijvoorbeeld nog nooit bij een magazine heb gezien is een volledige publicatie vol pagina-grote posters. Er zijn wel boeken die gewijd worden aan posters, vooral luxueuze kunstboeken, maar die zijn dan gewoonlijk erg duur. Shape & Situate, een van de recente zines die in mijn postbus terecht kwamen, is dat niet. Dit zine is een bundeling van zwart-witte A5 posters – tekeningen, foto’s, met of zonder tekst – die goedkoop gekopieerd zijn. Het is met andere woorden een toegankelijke vorm van kunst. Ook toegankelijk is de deelname aan het creatieproces. Iedereen is sowieso in staat om haar eigen zine te maken (dringend eens een DIY handleiding schrijven voor deze blog…) en bijdragen in postervorm voor Shape & Situate #2 worden met open armen ontvangen.

Doorgaan met het lezen van “Feministisch zine: Shape & Situate”

archieven en informatie

Boeken en historische documenten komen goed van pas als je bijvoorbeeld onderzoek wil doen naar feministische groepen of over feministische theorie wil schrijven voor een blog zoals deze. Tikara en ik duiken graag in feministische archieven en bibliotheken. We zijn dol op boeken en oude documenten en leren graag bij over de feministische groepen en activistes die ons zijn voorgegaan. Enkele van de archieven en bibliotheken op mijn verlanglijstje heb ik al bezocht zoals RoSa, AVG-Carhif, Amazone en de infotheek in Gent en Leuven. Ook op internet is er veel informatie te vinden. Veel oude teksten en foto’s zijn ondertussen gedigitaliseerd.

Hieronder vind je een lijst van feministische archieven en bibliotheken, sommigen digitaal en anderen met een voordeur en boekenrekken. Als je dus iets wil lezen of schrijven i.v.m. feminisme, dan kan het zeker helpen om deze documentatiecentra en websites te raadplegen.

oude collectie van Women's Library in Glasgow

Archieven en bibliotheken

Aletta (vroeger IIAV): Instituut voor Vrouwengeschiedenis in Amsterdam, pas hernoemd naar Aletta Jacobs en met een gloednieuwe website.

Amazone: Gebouw in Brussel waarin veel feministische organisaties huizen. Amazone zelf heeft een eigen documentatiecentrum met eerder recent materiaal.

Doorgaan met het lezen van “archieven en informatie”

Feministische muziek deel 4: Women’s Liberation Rock Bands

women's liberation rock band
chicago women's liberation rock band

Feministische muziek zoals Gossip, Bikini Kill, Ani DiFranco, Team Dresch, L7 … het lijkt een derde golf fenomeen, iets eigen aan de huidige generatie jonge feministes en hun DIY cultureel activisme. Maar natuurlijk waren onze feministische voormoeders ook geïnteresseerd in muziek, alleen was het enkele decennia geleden (nog) minder vanzelfsprekend om als vrouw/meisje een instrument te leren en in een band te spelen.

In deel 1 van onze reeks Feministische Muziek werd het queercore genre met Team Dresch als een van de grondleggers toegelicht. Deel 2 verzamelde een lijst van feministische platenlabels van vroeger en nu en deel 3 ging over (online) radio. In deze tekst zal ik twee rockgroepen bespreken die uit de women’s liberation movement of “vrouwenbevrijdingsbeweging” van de tweede feministische golf ontsproten. Deze groepen, The New Haven Women’s Liberation Rock Band en The Chicago Women’s Liberation Rock Band, waren actief rond 1970 en waren – voor zover ik weet – de eerste expliciet feministische rockbands. De laatste tijd ben ik veel over het radicaal feminisme en de vrouwenbevrijdingsbeweging uit de tweede golf aan het lezen om te leren van de vorige generaties feministische activistes en als inspiratiebron. In die boeken ontdekte ik dat er begin jaren 1970 ook feministes waren die rockmuziek maakten en natuurlijk wilde ik niet alleen over hen lezen; ik wilde hen ook horen!

Doorgaan met het lezen van “Feministische muziek deel 4: Women’s Liberation Rock Bands”

Een WordPress.com website.

Omhoog ↑