De Tweede Sekse blog

feminists of the world unite!



Sexism 2.0. Why Robocop and his friends should keep feminists awake.

Lady robotWhile artificial intelligence (AI) is becoming a part of everyone’s life whether that is at the office, at school or at home, few are those who question and care about the sources and possible impact of AI on our future generations. It is not the amount of blockbusters displaying apocalyptic scenes of humanoid robots taking over the world that is lacking, though none of them seem to tackle the possible challenge machines might represent in our struggle toward a more equal and humanist society. Recent studies however suggest the danger is real as they highlight AI tend to be sexist and racist[1] and besides the way robots act, the way they look and what they are created for also reflects and reinforces a stereotypical civilization.

Information processing programs at the basis of AI use algorithms to connect pieces of information and extract requested data. We are now all acquainted with the most common predictive search engines which use the same technique to answer all our questions. A very simple test in Google for example might give you an idea of how close-minded algorithms can be: when looking for images of a CEO, a Manager or a Doctor, the white male is obviously prominent while the role of teacher and secretary, according to Google, seems to be reserved to the white, good-looking female – not rarely with quite sexual features. When AI is constructed based on data which reflects our own unequal and stereotypical society, you basically program machines to learn our own biases. While in some cases researchers can no longer deny the problem and try to compensate this phenomenon, one could expect for most actors in this highly competitive industry not to care about the consequences of their programs as it would cost more time and money to do so and, especially, as most of the engineers (typically benefiting from socially dominant norms) developing those robots, do not feel concerned by potential biases which will de facto reinforce their own privileges. As machines learn and adapt from their original coding, they become less transparent and predictable which makes it difficult to keep track of the complex interactions of the original algorithms and data. You thus lose control pretty fast on the output and related actions of your revolutionary Android. Robots can’t learn instinctively and follow ethical rules as long as those are not programmed. They do not question themselves or remain open to change their “mental” constructions based on personal experiences. You can’t educate robots to obtain mentality changes but, at the same time, it seems like robots are increasingly going to “educate” future generations of humans and progressively replace them in decision making processes. If one does not pay attention on the potential biases AI assimilates by feeding it with stereotypical data, vicious circles are created in which human users receive the information, possibly without questioning it, and simply copy-paste it into the next generation of robots. When this is the case, you maintain – and through potential uncontrolled mechanisms – reinforce sexist ideas and misconceptions about all kinds of minorities which are not or much less present in the conception of AI. While we strive for a more equal society, computer sciences might consequently catch us up by creating a new generation of decision makers and masters which – instead of smoothing out stereotypes – enforces them.

Besides its sexist way of thinking, our humanoid robot-friend might as well become an enemy to women more then to men by the role he will be given. Potential competition of AI in the marketplace is a well-addressed issue so far and it is known that the risk is clearly higher for women. We might expect that the first industries, i.e. the service industries, to successfully embrace the use of robotics to replace their human resources will be those mainly employing women and, in Western countries, especially women with foreign backgrounds facing higher risks of precariousness.

In order to make robots more acceptable, they need to be more human-like. In our gendered societies this unfortunately means robots need to be gendered. Today, the typical gynoid (a humanoid robot that is gendered female) exhibits the most stereotypical characteristics of women one can imagine. And as this wasn’t enough, a new generation of “hot lady robots” are now becoming a serious trend. Just google it and you might well be surprised of the lack of creativity of our so-called computer engineering geniuses. The integration of human characteristics in robotics, disclosed a research paradigm known as the Computer Are Social Actors (CASA) theory which suggests that people react to computers and robots in a similar way they interact with other social entities[2]. In fact, several research studies have shown female robots are generally expected to be compliant, having communal personality traits, being more focused on humans then on themselves and thus, being at the service of their owner. Male robots, on the other hand, are more generally considered being able to control the environment, having, sometimes, more power than human beings. People tend to trust male robots (even if this is limited to a male voice) more when it comes to technical support as they are considered to be more intelligent and autonomous.  It needs no further explanation to imagine the damaging effect of enforcing these stereotypical concepts within computer engineering. Unfortunately, it seems like this is exactly what is happening. When developing service oriented programs and robots, female features (physical traits, voice,…) are often preferred while guard robots are typically represented through male features. Before we know, the robot community will bring us back to the ‘50s.

As daily interactions with humanoid robots are no longer fiction and we expect for those interactions to shape the way humans gather and process information becoming increasingly dependent of AI, it is time for us to give this issue more weight on the feminist agenda. Concretely, one should make sure to address the ethical risks of programming AI within standard training modules of computer science and engineering. Women should be increasingly represented within the area in order to assure a gender balance among the creators of our future. The same applies to minorities and less-privileged groups of our society. Laws and control-instances should be set up for AI to be screened and corrected for sexist, racist and other biases. All these measures should be self-evident as much as the need for awareness-raising among next generations for them to remain critical toward AI. The more humans will support equality, the more humanistic Robocop and his friends will be. However, time is running short as the first humanoid robots are standing at the door and might as well surpass our good intentions…

[1] See: “Bad News: Artificial Intelligence Is Racist, Too. By Stephanie Pappas In: Live Science Contributor. April 13, 2017.” and “Just like humans, artificial intelligence can be sexist and racist. On: http://www.wired.co.uk/article/machine-learning-bias-prejudice

[2] Tay B.T.C., Park, T., Jung Y., Wong A.H.Y. (2013). When Sterotypes Meet Robots: The Effect of Gender Stereotypes on People’s Acceptance of a Security Robot. In: Harris D. (eds) Engineering Psychology and Cognitive Egonomics. Understanding Human Cognition. EPCE 2013. Lecture Notes in Computer Science, vol 8019. Springer, Berlin, Heidelberg.


Feministische muziek deel 9 – Ladyfest


Ladyfest is een feministisch non-profit DIY festival dat op allerlei plaatsen over de hele wereld georganiseerd wordt. Vrouwelijke artiestes staan centraal, maar het grootste deel van het programma is toegankelijk voor iedereen (behalve soms bepaalde workshops enkel voor vrouwen). Er is niet enkel muziek, maar je kan er ook deelnemen aan workshops en acties en genieten van films en tentoonstellingen. Verder vind je er vaak lezingen, performances en spoken word, een marktje met zines en handwerk, eten, en nog veel meer. De feministische invloed is duidelijk zichtbaar in de geëngageerde kunst gemaakt door vrouwen, debatten over feministische thema’s en workshops over zelfverdediging, techniek, skaten en andere traditioneel-mannelijke bezigheden. Ladyfest is een festival door vrouwen, voornamelijk gericht op vrouwen (maar iedereen is welkom) om vrouwen te stimuleren om zelf creatief en actief aan de slag te gaan, om feministische netwerken op te bouwen en kennis, vaardigheden en ervaringen te delen en om ons samen te engageren tegen alle uitingen van seksisme. Ook al is het kernidee hetzelfde, toch is ieder Ladyfest anders en uniek en wordt het festival bepaald door de lokale context en de ideeën en smaak van de organisatrices.

Continue reading “Feministische muziek deel 9 – Ladyfest”

De Tweede Sekse Blog Op Papier #1 – hoe bestellen?

Zoals je in de vorige post op deze blog al kon lezen is ons eerste zine – De Tweede Sekse Blog Op Papier #1 – net uit. Het zine werd gepresenteerd op de stand van FEL tijdens de Alternatieve Boekenbeurs. Het bevat een selectie van teksten die ook op deze blog te vinden zijn.


– Wat is onderdrukking
– Wat is patriarchaat
– Zines en feminisme
– Paternalisme – “goedaardig” seksisme
– Kruispuntdenken – intersectionaliteit
– Privileges en zelfkritiek
– Dagboek van een genderqueer feminist
– Dagboek van een genderqueer feminist 2: Monokini my ass
– DIY: seksistische reclame bashing in 5 simpele stappen
– Van Golven naar een Overstroming: een Introductie tot het Verleden en Heden van het Feminisme

Hoe kan je het zine kopen of distribueren?

Heel eenvoudig: stuur een mailtje naar FEL (feministisch collectief dat de zines verdeelt) met de vraag om een of meer exemplaren te bestellen. De kostprijs bedraagt de kopiekosten samen met de portkosten. Voor grote aantallen kan je ook de pdf-versie opvragen zodat je zelf kopies kan maken.

Telkens als de FEL ergens een infostand doet, zullen we ook weer het zine verkopen. Dus hou de website van de FEL in het oog voor nieuws daarover.

Blogzine #2

Het tweede nummer van het zine is ondertussen af en kan hier besteld worden.

Feministische muziek: Team Dresch en queercore

Bestaat er zoiets als feministische muziek? En waarom zijn feministes bezig met muziek? Bijvoorbeeld omdat we muziek mooi vinden, ontspannend, inspirerend, motiverend… Maar net zoals in andere vormen van (populaire) cultuur is de muziekwereld niet vrij van seksisme. Vrouwen die hun eigen bands oprichten en muziek schrijven en spelen, komen veel minder aan bod dan mannengroepen of groepen die enkel een vrouw hebben – typisch als zangeres – om een “sexy” imago te krijgen en zo meer te verkopen. Muziek gemaakt door vrouwen wordt ook steeds als “vrouwenmuziek” bestempeld – ongeacht de stijl die ze spelen -, bands die uit vrouwen bestaan worden “vrouwenbands” of “meidengroepen” genoemd – bij bands met alleen mannen wordt dit nooit gedaan, dat zijn “gewoon” muzikanten. Vrouwen en meisjes worden minder aangemoedigd om (bepaalde) instrumenten te spelen en bands op te richten. De berichtgeving over muzikantes en zangeressen in de pers is zelden seksisme-vrij en meestal wordt er commentaar over hun uiterlijk gegeven, meer zelfs dan over hun muziek of songteksten. Enzovoort.

Er zijn heel wat feministes die zelf muziek maken, in eender welk genre en met eender welke instrumenten. Feministische muziek heeft ook te maken met wat er gezegd en gespeeld wordt, en hoe. Teksten kunnen over allerlei feministische onderwerpen gaan: bijvoorbeeld over eigen ervaringen met zelfverdediging, over seksueel geweld, over vechten tegen seksisme in je omgeving, over lesbianisme, over abortus, over “sisterhood” en over het “f-woord” feminisme zelf. Veel feministische muzikantes maken harde muziek, die heel anders is dan “testosteronrock”. Platen worden wel eens in eigen beheer uitgebracht, zowel omdat dat een mooi grassroots idee is (en door het zelf te doen –DIY- behouden vrouwen de controle over hun werk), als omdat vrouwen die niet netjes binnen de mainstream afgeliktheid passen, geweigerd worden op de radio en bij grote platenmaatschappijen.

Daarom deze reeks over feministische muziek. We beginnen met de band Team Dresch en de queercore subcultuur waartoe zij gerekend kunnen worden. Volgende groepen en onderwerpen die in deze reeks (waarschijnlijk) besproken gaan worden zijn onder andere feministische platenlabels, radio, the Chicago Women’s Liberation Rock Band, L7, Bikini Kill, Ani DiFranco, foxcore en riot grrrl. Maar eerst dus Team Dresch… draai de volumeknop alvast omhoog!

team dresch

Als bijna twintiger was Donna Dresch een van mijn heldinnen. Ze speelde bas en gitaar in een groep die naar haar genoemd was (ondanks dat ze er niet in zong), had een platenlabel opgericht en schreef vroeger (fan)zines. Dat wilde ik ook allemaal doen. Ze ging daarnaast als “merch lady” mee op tour met groepen zoals Bratmobile, en was ook aanwezig op een van de optredens van Bratmobile in Utrecht (Nederland) waar ik zelf naartoe ben gegaan.

Continue reading “Feministische muziek: Team Dresch en queercore”

Een WordPress.com website.

Omhoog ↑