vshapewebVorige maand was de internationale vrouwendag (8 maart) en rond die tijd krijgen feministische en vrouwenkwesties gewoonlijk wat meer aandacht in de media en wordt er voor de gelegenheid eens geluisterd naar feministische stemmen. Dat op zich is iets waar ik best blij over ben, hoewel het uiteraard niet tot die periode beperkt mag blijven. Die beperkte tijdsspanne leidt tot oppervlakkige opiniestukken en debatten, want op korte tijd moet je het dan even hebben over AL die vrouwendingen en die hebben best wat meer aandacht nodig omdat ze zo complex zijn.

Typisch op zo’n laten-we-het-even-hebben-over-vrouwen-en-feminisme-moment is dat we natuurlijk weer getrakteerd werden op een hele resem onzinuitspraken in zowel de mainstream als de alternatieve media over – je raadt het nooit – okselhaar. Je hebt soortgelijke uitspraken vast ook al duizend keer zien passeren: “niet alle feministes hebben okselhaar”, “ik ben wel een feministe, maar ik scheer mijn m’n oksels”, “we willen ons afzetten tegen het stereotype van feministes met haar op hun tanden, uhm… oksels”. Check de KNACK, DeWereldMorgen, De Standaard… Telkens weer opnieuw kwam ik het tegen in artikels en columns naar aanleiding van de vrouwendag. Dus je hebt haarloze oksels – ja, en dan? Moet je daar een applausje voor krijgen? Ik neig eerder tot heel luid boegeroep.

Waarom boegeroep? Geen zorgen, ik ga niet elke vrouw uitkafferen die bezweken is voor het “kale okselideaal” (ik hou zelfs van sommigen van hen). Nee, dat is niet het probleem – doe gerust wat je wil met je oksels. Ik wil geen kritiek geven op individuele vrouwen met kale oksels, maar op een norm en op zij die deze norm mee in stand houden. Dit soort van massaal voorkomende uitspraken geeft de indruk dat er iets mis is met okselhaar bij vrouwen (en ander lichaamshaar, behalve dat wat bovenop ons hoofd groeit – want kale koppen zijn natuurlijk ook een taboe bij vrouwen, geen idee waarom) en alsof scheren van lichaamshaar een megabelangrijke kwestie is (dat krijgen we al te horen in zowat iedere reclameblok op tv, dus ik hoef het niet nog eens in een column te lezen). Het is daarentegen net moedig én feministisch om te zeggen: “ja, ik ben een feministe, en by the way, tuurlijk verspil ik mijn tijd niet aan het ontharen van mijn oksels!” Feminisme heeft enkel nut als het uiterlijke normen in vraag stelt en bestrijdt, niet als het die bevestigt. Feministes zouden zich niet moeten aanpassen aan, maar verzetten tegen uiterlijke normen die nutteloos zijn en tijd/energie/geld verslinden. Weeral: doe wat je wilt met je oksels en de rest van je lichaam (ik wil ook niet per se een omgekeerde norm opleggen), maar wees er aub niet trots op om als feministe een uiterlijk na te streven dat de patriarchaal-maatschappelijke goedkeuring krijgt. Probeer daar net eens tegenin te gaan, al is het maar als experiment om de reacties van je omgeving te testen. Als je dat niet kunt, wilt of durft, no problem, I won’t blame you, maar doe niet alsof dat o zo fantastisch is en je nu pas een echt “degelijke” en “respectabele” feministe bent. Zwijg er gewoon over, of denk erover na, of luister naar harige vrouwen, of geef eerlijk toe dat je niet tegen alle kritiek en opmerkingen van de buitenwereld in durft te gaan (wat ik zeker begrijp).

Want ja, er zijn veel vrouwen die zich niet scheren, of ze zich nu feministe noemen of niet, en da’s niet altijd zo makkelijk in deze maatschappij. Feministes zouden hen net moeten steunen en met die “maak je geen zorgen, ik ben keurig geschoren!” uitspraken draag je net bij aan het onderuithalen van hun zelfbeeld en aan het uitsluiten van deze vrouwen. Dus erg feministisch zijn zo’n uitspraken niet. Idem met de hele “we zijn geen lesbische manwijven in tuinbroeken”-crap. Wat is daar nu mis mee als we dat wel zijn? Zo ga je meteen een groep vrouwen/feministes als “slecht” of “fout” bestempelen en jezelf verheerlijken als de goeie feministe, want: vrouwelijk, netjes, hetero, mannen-behagend, etc blabla… Maar feministes zijn er in alle vormen en maten, gelukkig maar. En de dappersten zijn nog steeds zij die weigeren aan de patriarchale normen te voldoen, zij die ertegen in durven gaan en zij die anderen helpen inzien dat lichaamshaar niet raar is. Dus kaalgeschoren lipstickmeisje, je mag er zijn en eruit zien hoe je wil, maar lees me aub niet de les op vlak van uiterlijk en doe niet alsof kale oksels/make-up/naaldhakken de definitie van vrouwenbevrijding zijn!

En zo is iets doodgewoon als okselhaar zelfs bij sommige zogezegde feministes vandaag de dag een taboe. Om over beenhaar maar te zwijgen… (But I love my hairy legs). Feminisme geeft nochtans de revolutionaire keuzemogelijkheid om niet te scheren! Dat kan enorm bevrijdend zijn. Gewoon jezelf kunnen zijn en van je lichaam houden zonder bepaalde dingen te verwijderen of te verbergen. Feminisme heeft de kracht om iets te legitimeren dat sowieso al als normaal zou moeten worden gezien, want de meesten van ons zijn van nature harig. Neem dat aub niet af van ons door tot vervelens toe te benadrukken dat jij al feministe ieder haartje dat op je oksels durft te groeien elimineert. We don’t give a shit, so shut the fuck up already!