Sommige zaken in feminisme lijken eerder theoretisch. En dan kom je plots aan de woelige wateren van seksualiteit en seks. Hoe, wat, met wie, wanneer wel, wanneer niet… niet gemakkelijk, en bijna alle vrouwen die ik ken – inclusief mezelf – hebben wel verhalen van een paar (of veel) keer dat ze achteraf bekeken toch liever niet gewild hadden, of dat er toch beter over gesproken had moeten worden. En soms zijn er dan weer heel leuke verhalen.
Na een tijdje rondhangen in linkse en feministische milieus kwam ik mensen tegen die daar heel anders mee omgingen. Mensen die expliciet iets vroegen in plaats van “aan te nemen dat het ok is”. Mensen die vroegen of ik gekust wilde worden, bijvoorbeeld, in plaats van het zomaar te proberen. Leuk. Of mensen die dat in bed ook verderzetten, en kunnen praten over wat we willen.
Expliciete seksuele toestemming
Op een bepaald moment begon ik in een boek te lezen: Just Sex: Students Rewrite the Rules on Sex, Violence, Activism and Equality [1]. Daarin stond een heel interessant voorbeeld van een Amerikaanse hogeschool, Antioch College, die in haar reglement een regel had opgenomen waarbij er voor seks expliciete toestemming (dus met woorden) gevraagd moest worden aan de partner. Briljant.
Ik vind dat een geweldig idee om verschillende redenen. Ten eerste, het is niet zo dat er hierdoor er plots geen seksueel geweld meer is, want dat hangt samen met heel veel factoren zoals ongelijkheid en macht in de hele samenleving. Maar dit geeft wel een fantastisch positief signaal: de hogeschool, verre van een conservatieve wacht-maar-tot-je-trouwt abstinentie maatregel te promoten, heeft het expliciet over seks, en geeft een duidelijk signaal dat seks gewild en gekozen moet zijn, met wederzijdse toestemming.
Ten tweede, als dit effectief ingeburgerd zou geraken zou dit volgens mij wel een mentaliteitswijziging op gang kunnen brengen. Over seks moet gepraat kunnen worden, anders klopt er iets niet. Mensen klagen wel eens dat radicaal-feministes alleen maar kunnen afbreken, wel, dit is nu eens een positief alternatief waar ik helemaal achter kan staan.
Het idee is volgens mij een feministische derde weg tussen de conservatieve taboevisie op seks en de liberale strings-en-paaldansen nepbevrijding. Het is een kleine stap op de weg naar werkelijke seksuele bevrijding.
Ten derde maakt het ook expliciet dat seks een vorm van communicatie is en dat praten over seks niet “raar” of verkeerd is, ook al wordt dat nooit duidelijk gemaakt door de cliché Hollywoodromances die we in films en tv-series zien.
Hoe het niet moet
Nog een belangrijke basisregel: toestemming vragen is niet iets dat gewoon uit de weg moet voor ergens aan te kunnen beginnen. De “nee” van iemand negeren komt neer op geweldpleging. Mannen die achter je aan blijven lopen als je zegt dat ze je met rust moeten laten, mannen die vragen “waarom?” als je nee zegt en dan gewoon blijven proberen… Grrr!
[1] Jodi Gold & Susan Villari [eds.]. 2000. Just Sex: Students Rewrite the Rules on Sex, Violence, Activism and Equality. Rowman & Littlefield Publishers, Inc.
8 juli, 2009 at 10:02 pm
Yes! Ik zie het ook zitten om constructieve dingen voor te stellen en effectief te doen ivm seksualiteit. Vrouwenruimtes kunnen hier een middel voor zijn, denk ik. Door ervaringen te horen en te delen, vooral HOE we wat hebben ervaren, kan je inzicht krijgen, jezelf weerbaarder maken en inspiratie krijgen om in de toekomst situaties (anders) aan te pakken. Ook hier maakt het inzicht van “hey, ik ben niet alleen” ons sterker, denk ik. Het hoeft daarbij niet alleen om traumatische ervaringen te gaan. Aangename seks verhoogt je zelfvertrouwen, gevoel van welzijn, zelfinzicht, en haalt mythes onderuit (zoals ‘t idee dat we seks moeten hebben die lijkt op wat porno weergeeft, of de mythe dat enkel ‘mooie’ vrouwen goede seks kunnen hebben, ook een boodschap van Hollywood). Ik heb zelf ook een ideetje voor de “feministische derde weg tussen de conservatieve taboevisie op seks en de liberale strings-en-paaldansen nepbevrijding”. Wat als we een seksuele partner nu eens zouden beschouwen als iemand die verantwoordelijkheid draagt? Namelijk de verantwoordelijkheid om alles te doen wat hijzij kan om de andere partner(s) zich goed te doen voelen. ‘Goed voelen’ in alle betekenissen: plezier hebben, zich veilig voelen, zich zelfverzekerd voelen, … Having sex = having responsabilities. Wat denken jullie daarvan? In deze wereld waar constant over de grenzen van vrouwen wordt gegaan, is dat volgens mij NIET saai of seutig, zoals we waarschijnlijk wel te horen zullen krijgen van mannen… (ik voel het al aankomen).
9 juli, 2009 at 9:47 pm
Expliciete toestemming is helaas nog niet genoeg.
Prostitutie, sociale druk, opdringerige partner of persoon, alcohol en/of drugs,… ze kunnen allemaal een onoprechte ja voortbrengen, en ze blijven dus allemaal verkrachting.
Ideaal gezien zou men zoals Robin reeds aanhaalde simpelweg verantwoordelijk moeten nemen voor het welzijn van de mogelijke seksuele partner, maar mensen zijn egocentrische zakken en dus zie ik het maar zelden gebeuren. En hoewel de expliciete toestemming veel goed zal doen, zal de “ze zei ja” ook gebruikt worden als excuus om verkrachting goed te praten en om slachtoffers het zwijgen op te leggen, net zoals de “ze moest maar niet dronken zijn”, de “ze is een slet”, “ze flirtte met mij”, de “ze genoot er toch van”,…
De vraag moet oprecht zijn, men mag zoals je zei Tikara de Nee niet negeren, maar men moet ook de ja naar haar waarde staven.
Ik hoop dat jullie derde weg naar een open sfeer rond seksualiteit snel de plaats van “de liberale strings-en-paaldansen nepbevrijding” en de taboevisie inneemt.
Leuke blog trouwens!